Życie na Marsie – metanowa zagadka

Koncentracja CH4 na Marsie

Co ma 4 atomy wodoru związane z jednym atomem węgla i dlaczego w niewielkich ilościach występuje na Marsie? Czy obecny w marsjańskiej atmosferze gaz jest produktem biologicznej aktywności na planecie? Ziemskie organizmy oddychające nim żyją obok organizmów wydalających go – czy podobne życie znajduje się na Marsie?

Metan uważany jest za gaz pochodzenia organicznego. Większość ziemskich zasobów metanu jest wytwarzana przez naturę – gaz powstaje w procesach trawiennych i jest wydalany przez organizmy żywe. Na Ziemi tą drogą do atmosfery dostaje się 95% całej zawartości metanu. Naukowcy wskazują także na procesy geologiczne, których produktem jest metan – jak choćby utlenianie żelaza czy serpentynizacja. Warto zaznaczyć, że wysoka koncentracja metanu sprzyja powstawaniu tzw. efektu cieplarnianego, czyli zatrzymywania promieniowania cieplnego w atmosferze planety. W tej roli jest wielokrotnie bardziej „wydajny” od dwutlenku węgla, a jego koncentracja w atmosferze w ciągu ostatnich dwustu lat wzrosła dwukrotnie.

Sonda ESA Mars Express

Obserwacje z Ziemi i z orbity Marsa potwierdziły występowanie metanu w atmosferze Czerwonej Planety. Pierwsze doniesienia o metanie na Marsie budziły sporo wątpliwości, dopiero dowody dostarczone przez sondę ESA Mars Express wykazały, że gaz jest obecny w atmosferze planety w śladowych ilościach i jego koncentracja waha się w zależności od pory roku i położenia. Mówiąc o śladowych ilościach mam na myśli bilionowe części objętości. Zdaje się, że ten mikro ułamek to niewiele, a jednak w skali planetarnej i tak otrzymamy setki tysięcy ton czystego gazu.

Wracając do obserwacji ME, zaobserwowane źródła gazu znajdują się w regionach Tharsis, Elysium i Arabia Terrae na półkuli północnej. W dwóch pierwszych lokalizacjach położone są największe marsjańskie wulkany, Arabia Terrae to jeden z najbogatszych w wodny lód obszarów na Marsie. W tych rejonach koncentracja gazu jest największa.

Co ciekawe, na Marsie występuje cykl metanowy – gazu najwięcej jest w okresie późnej jesieni zaś zimą praktycznie znika, by na nowo pojawić się wiosną. To bardzo intrygująca naukowców obserwacja. W naszych, ziemskich warunkach, trzeba 300 lat żeby zawarty w powietrzu gaz „ulotnił się” tzn. rozłożył na cząsteczki wody i dwutlenku węgla.

Desulforudis audaxviator – bakteria odkryta 3km pod powierzchnią ziemi

Nie potrafimy powiedzieć co jest źródłem metanu na Marsie i dlaczego rozkłada się tam tak szybko. Czy powstaje na skutek aktywności geologicznej, czy może na Marsie zachodzą procesy biologiczne? Możliwe, że gaz jest zamkniętą w marsjańskiej wiecznej zmarzlinie pamiątką po organicznej przeszłości planety. Albo jest wciąż produkowany przez żyjące na Marsie bakterie. Odkryte niedawno w Pd. Afryce bakterie żyją ok. 3 km pod powierzchnią ziemi… Potrzebujemy badania, którego żaden z dostępnych na miejscu instrumentów nie potrafi przeprowadzić. Badanie izotopów węgla pozwoliłoby z dużą dokładnością określić czy gaz jest pochodzenia organicznego czy geologicznego oraz ustalić „wiek” cząsteczki.

W 2016 roku zyskamy nowe wskazówki do rozwiązania metanowej zagadki. Orbiter ESA ExoMars (rakietę nośną dla dostarczy Roskosmos) będzie miał za zadanie zbadać atmosferę planety pod kątem występujących tam gazów organicznych. Dwa lata później europejski łazik miałby zająć się poszukiwaniem życia (a nie sprzyjających życiu warunków, co robi obecnie Curiosity).

Reklamy

4 thoughts on “Życie na Marsie – metanowa zagadka

  1. wydaje mi sie ze skoro metan wystepuje okresowo to organizmy ktore go produkuja maja szczyt swej aktywnosci wiosna i jesienia a nastepnie hibernuja, dlatego pozniej znika.

  2. Pingback: Atmosferyczne wieści z Czerwonej Planety | misja:MARS

  3. Pingback: Start satelity ISRO w listopadzie tego roku | misja:MARS

  4. Pingback: Przystanek 1 na drodze do Aeolis Mons | misja:MARS

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s