O misji

MAVEN powie jak Mars stracił swoją atmosferę.

MAVEN – to 10 już misja agencji NASA w kierunku Czerwonej Planety. Sonda, która przez 1 ziemski rok będzie badała atmosferę naszego planetarnego sąsiada dołączy do aktywnego MRO, sondy Mars Express i Mars Odyssey, a także do dwóch obecnie działających łazików: Curiosity i Opportunity. Przeznaczenie tej misji jest proste: sprawdzenie dlaczego Mars stracił swoją wczesną atmosferę, która sprzyjała istnieniu wody. To że kiedyś woda na Marsie była udowodniły i udowadniają inne misje, m.in łazik Curiosity i sonda MRO. MAVEN ma szansę powiedzieć dlaczego jej już tam nie ma.

Co wiemy, a co chcemy wiedzieć?

Mamy już geologiczne dowody na znacznie cieplejszą przeszłość Czerwonej Planety. Obecnie nie ma na jej powierzchni szans istnieć woda w stanie ciekłym, która wymaga cieplejszego klimatu i wyższego ciśnienia. Do tego potrzeba gęstej atmosfery, która kiedyś niewątpliwie na Marsie była. Co się z nią stało? Na to pytanie postara się odpowiedzieć misja.

Startujący MAVEN. Photo Credit: NASA/Bill Ingalls

Startujący MAVEN.
Photo Credit: NASA/Bill Ingalls

Co zrobi MAVEN?

MAVEN badać będzie granicę pomiędzy atmosferą Marsa i przestrzenią kosmiczną. Zmierzy ilość energii dostarczanej do atmosfery przez Słońce, jej skład chemiczny oraz rodzaj gazów uciekających w przestrzeń. Naukowcy po roku pracy sondy porównają otrzymane wyniki interakcji Słońce – atmosfera Marsa z modelami aktywności Słońca i na tej bazie odtworzą przebieg historii ucieczki gazów z tej planety.

Wizja artystyczna orbitującej sondy MAVEN

Co się stało? – krótka historia Marsa

Wydaje się, że rozwój wewnętrznych planet Układu Słonecznego w początkowej fazie był bardzo podobny. Ukształtowały się warstwy: gorące niklowo-żelazne i bardzo gęste jądro i znacznie chłodniejsza skorupa. Konwekcja w jądrze Ziemi doprowadziła do powstania pola magnetycznego, chroniącego naszą planetę przed szkodliwym promieniowaniem pochodzącym od Słońca. Mars takiej ochrony nie ma, chociaż zdaje się, że kiedyś miał. Szacuje się, że pole magnetyczne przez nawet miliard lat chroniło powierzchnię Marsa, jej ciepły wilgotny klimat i gęstą atmosferę. I tak jak w przypadku Ziemi procesy wulkaniczne wzbogaciły atmosferę Marsa o kolejne gazy.

Potem stało się coś złego. Mars w dotąd niewyjaśnionych okolicznościach stracił lwią część swojej dawnej atmosfery. Zniknęło chroniące Czerwoną Planetę pole magnetyczne. Woda wyparowała, potem uciekła ze słabnącej atmosfery. I dziś jest to zamarznięta pustynia niepodobna do Ziemi, opuszczona i martwa. Nie jest powiedziane, że nie rozwinęło się tam żadne życie. Najprymitywniejsze formy mogą/mogły istnieć, ale na pewno nie na powierzchni.

Dlaczego tak się stało? – czyli dwie hipotezy

Gdzie mogło uciec marsjańskie powietrze? Są dwie opcje: w górę albo w dół. Ta druga to przypuszczenie jakoby część atmosfery na skutek procesów geologicznych zawarta została w marsjańskich skałach. Potwierdzają to częściowo łaziki, które rzeczywiście zaobserwowały minerały z zawartością tlenku węgla na powierzchni. Jednak wiele więcej dowodów jest na to, że większa część atmosfery uciekła w kosmiczną przestrzeń. I tu hipotezę potwierdzają pomiary izotopów argonu i węgla. Tych lżejszych jest na powierzchni zatrważająco mniej niż ciężkich. To sprzyja stwierdzeniu, że duża część marsjańskiego powietrza ucieka górą. Jak to wszystko działo się dokładnie? To jest pytanie, które skłoniło naukowców do posłania w stronę Marsa sondy MAVEN.

Courtesy NASA/Lockheed Martin

Courtesy NASA/Lockheed Martin

Cele misji MAVEN:

  • Poznanie struktury i składu wysokich warstw marsjańskiej atmosfery i zrozumienie dynamiki procesów atmosferycznych
  • Pomiar ilości strat gazów atmosferycznych uciekających w przestrzeń kosmiczną
  • Ustalenie właściwości procesów ucieczki gazów, pozwalające stworzyć model tego zjawiska i powiązać go zależnościami z aktywnością Słońca.

4 thoughts on “O misji

  1. Pingback: MAVEN coraz bliżej Marsa | misja:MARS

  2. Pingback: MAVEN po korekcie trajektorii | misja:MARS

  3. Pingback: To już 2 lata! | misja:MARS

  4. Pingback: Miesiąc do przylotu MAVEN’a | misja:MARS

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s